28 °
İstanbul
  • Adana
  • Adıyaman
  • Afyonkarahisar
  • Ağrı
  • Amasya
  • Ankara
  • Antalya
  • Artvin
  • Aydın
  • Balıkesir
  • Bilecik
  • Bingöl
  • Bitlis
  • Bolu
  • Burdur
  • Bursa
  • Çanakkale
  • Çankırı
  • Çorum
  • Denizli
  • Diyarbakır
  • Edirne
  • Elazığ
  • Erzincan
  • Erzurum
  • Eskişehir
  • Gaziantep
  • Giresun
  • Gümüşhane
  • Hakkari
  • Hatay
  • Isparta
  • Mersin
  • İstanbul
  • İzmir
  • Kars
  • Kastamonu
  • Kayseri
  • Kırklareli
  • Kırşehir
  • Kocaeli
  • Konya
  • Kütahya
  • Malatya
  • Manisa
  • Kahramanmaraş
  • Mardin
  • Muğla
  • Muş
  • Nevşehir
  • Niğde
  • Ordu
  • Rize
  • Sakarya
  • Samsun
  • Siirt
  • Sinop
  • Sivas
  • Tekirdağ
  • Tokat
  • Trabzon
  • Tunceli
  • Şanlıurfa
  • Uşak
  • Van
  • Yozgat
  • Zonguldak
  • Aksaray
  • Bayburt
  • Karaman
  • Kırıkkale
  • Batman
  • Şırnak
  • Bartın
  • Ardahan
  • Iğdır
  • Yalova
  • Karabük
  • Kilis
  • Osmaniye
  • Düzce
ÖĞLE'YE
KALAN SÜRE 1 SAAT 59 DAKİKA
Dünya

Türkiye'den ABD'ye giden heyet ne konuştu? Sonuçları ne olacak?

ABD ile, iki Türk Bakana yaptırım uygulanmasına kadar varan krizi aşmak için Washington'a giden Türk heyetinin görüşmelerinden somut bir uzlaşma çıkmadı. Gelişmeleri Gazeteci Ekrem Kızıltaş, Türkiye Haber Merkezi'ne değerlendirdi.

Türkiye'den ABD'ye giden heyet ne konuştu? Sonuçları ne olacak?
0 YORUM YAP
Zeynep Yıldırım
Zeynep Yıldırım

Rahip Brunson krizinin ardından ABD tarafından gelen yaptırımları görüşmek üzere yola çıkan heyet ilk görüşmelerini gerçekleştirdi. ABD medyasında yer alan haberlerde görüşme sonucunda anlaşma sağlanmadığı ileri sürüldü. Amerikan Wall Street gazetesi, Trump yönetiminin Türkiye'ye karşı yeni yaptırımları hayata geçirme noktasına geldiğini iddia etti. Mutabakat görüşmelerinin seyri nasıldı? Hangi konular ele alındı? Türk ve ABD arasındaki karşılıklı istekler ne oldu? İlişkiler kopma noktasına gelir mi? Tüm bu konuları, Türkiye Haber Merkezi olarak konuyu Ekrem Kızıltaş ile konuştuk.

8 Temmuz’da başlayan Türk ve ABD tarafı arasındaki görüşmelere yönelik detaylı bir açıklama henüz yapılmadı.

thmhaber.com’a konuşan Kızıltaş: “Heyetten henüz bir açıklama yapılmadı. Bu bir ön görüşmeydi. Görüşmelerden sonra heyet Türkiye’ye gelecek üst düzey yetkililer ile temas kuracak ve görüşmeler bu şekilde devam edecek.” dedi.

Brunson, F-35 konusunda Kongrenin işine yaradı

Görüşmeler ABD basınında geniş yer buldu. WSJ'a konuşan ABD’li yetkililer, Rahip Brunson’ın geçen ay yapılan duruşmada serbest kalacağına dair anlaşmaya varıldığını sandıklarını, ancak bunun gerçekleşmemesi üzerine çok şaşırdıklarını söyledi.

Habere göre bu durum, Washington’da Türkiye’ye yönelik baskıyı artırmak isteyenlere yaradı. ABD Kongresi hızla harekete geçerek Türkiye’ye F-35 satışı planlarına engel oldu. Ardından bakanlara yönelik yaptırım hamlesi geldi.

Dışişleri Bakan Yardımcısı Sedat Önal, ABD Dışişleri ve Hazine bakanlıklarından yetkililer ile ABD’ye gidilmesi, Brunson’ın derhal serbest kalacağı umutlarını yükseltmişti. Fakat ABD tarafı umduğunu bulamadı.

 

Yetkililere göre bu durum Trump yönetiminin "Başka Türk siyasilere de yaptırım getirmesiyle" sonuçlanabilir. Haberde ABD’li yetkililerin sadece Brunson için değil, Türkiye'de darbe girişimi sonrası tutuklanan NASA çalışanı Serkan Gölge ve üç ABD Dışişleri çalışanı için de müzakere yürüttüğü belirtiliyor.

ABD'nin Brunson konusunda Türk yargısını görmezden geldiğine değinen Kızıltaş şu değerlendirmelerde bulundu:

“ABD sıklıkla yargısına müdahale edilemeyeceğini söylüyor. FETÖ meselesinde, 85 koli ile başlayıp sürekli gönderilen belgelere rağmen, FETÖ elebaşının 15 Temmuz ile ilişkisini kuramadıklarını, bunun yargı meselesi olduğunu belirtiyorlar.

 

ABD şu anda başkan-başkan yardımcısı düzeyinde, sanki Türkiye Cumhuriyeti’nde mahkemeler yokmuş gibi, Brunson’ın suçsuz olduğunu ve iade edilmesi gerektiğini söylüyor. Türkiye’deki Rahip Brunson meselesi, Türk mahkemeleri tarafından başlatılan bir süreç. Bu görüşmelerin teknik olarak bu mahkemelere etki etmesini düşünmek çok anlamlı değil.”

Halk Bankası da görüşüldü

BBC Türkçe’nin aktardığına göre; Reuters haber ajansına konuşan ABD’li yetkili "ABD tarafının Brunson serbest bırakılana kadar kapsamlı bir anlaşmaya varacağını zannetmiyorum" dedi.

Brunson'ın serbest bırakılması karşılığında Türkiye'nin, ABD Hazine Bakanlığı'nın İran yaptırımlarını deldiği gerekçesiyle Halkbank'a vermesi muhtemel cezayı düşük tutmasını da masaya getirdiği de öne sürüldü. Bir diğer talebin, halen ABD'de cezaevinde yatan eski Halkbank Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Hakan Atilla'nın tahliye edilmesi olduğunu vurgulandı.

 

Atilla, kendisine yöneltilen altı suçlamanın beşinden suçlu bulundu ve Mayıs ayında verilen hüküm gereğince 32 ay hapse çarptırıldı. Atilla, yaklaşık 17 aydır ABD'de cezaevinde bulunuyor. Ayrıca, ABD Hazine Bakanlığı'nın Halkbank'a da para cezası kesmesi bekleniyor.

Ekrem Kızıltaş konuya ilişkin olarak: “ Hakan Atilla görevi gereği 6 defa ABD’ye girip çıkmış fakat 7. girişinde ABD tarafından tutulmuştur. Hakan Atilla olup bitenler ile alakası olmadığını açıkladığı halde cezaya mahkum edildi. Brunson meselesi Atilla’dan farklıdır. Öncelikle Brunson’ın Türkiye Cumhuriyeti’nin aleyhine faaliyetler gösterdiği ortaya konulduktan sonra gözaltına alınmıştır. FETÖ ile birtakım bağlantıları belirlenmiştir.” dedi.

 

Mesele sadece Brunson değil

Türk heyetinin dün gerçekleştirdiği Washington temasları sonrasında diplomatik kaynaklardan edinilen bilgiye göre ABD, serbest bırakılmasını istediği 15 kişinin listesini verdi.

ABD Dışişleri Bakanlığı’ndaki görüşmelerde Türk heyetine ayrıca, sadece Rahip Andrew Brunson’ın serbest kalmasının yetmeyeceğini, halen Türkiye’de tutuklu bulunan 12 ABD vatandaşı ile ABD’nin Türkiye temsilciliklerinde çalışan tutuklu iki Türk vatandaşı Hamza Akçay ve Metin Topuz’un da tahliyesinin beklendiği bildirildi.

İran yaptırımları gündemdeydi

Türk heyetinin ABD Hazinesi’ndeki görüşmelerindeki ana konu, İran’a yönelik Amerikan yaptırımlarıydı.

Türk tarafının ABD’den, özellikle Kasım ayında İran’a yönelik başlayacak ABD petrol ve doğalgaz yaptırımlarına karşı, Türkiye’ye İran’la mevcut kontratlar çerçevesinde “ayrıcalık” tanınmasını istediği iddia edildi. BU konuda ABD’den “evet” yanıtı çıkmadığı öğrenildi. Görüşmeler sonunda ABD ve Türkiye, sadece “temaslara devam etmek” konusunda anlaştı.

 

Kızıltaş, İran’a yönelik yaptırımların ikinci ayağı olan ve Kasım ayında başlayacak yaptırımların Türkiye’yi daha çok etkileyeceğini söyledi. Türkiye doğalgaz ihtiyacının büyük bir kısmının İran’dan karşılandığını vurgulayan Kızıltaş: “ İran’dan gelecek doğalgaz ve petrolün önünün kesilmesinin bir mantığı yok. Bu bireysel bir yaptırımdır.  Bu yaptırımların uygulanabilir olması için Birleşmiş Milletler kararı olması gerekir. Bu konuda ne olacağını kasım ayında net olarak göreceğiz.” dedi.

 

Dolar kurunun yükselmesine yönelik değerlendirmelerde bulunan Kızıltaş: “Dolara yönelik yaşanan olaylar bizim dışımızda gelişiyor. Dolar diğer para birimleri karşısında da değer kazanmış durumda. Fakat bu gelişmeler genellikle göz ardı ediliyor.” dedi.

Böylesine karmaşık bir ortam içerisinde, ABD’nin Türkiye’yi kaybetmeyi göze alamayacağını söyleyen Kızıltaş, Türkiye’nin de ilişkileri sürdürmek niyetinde olduğunu belirtti.

Kızıltaş son olarak:

“Birçok alanda müttefik bir ülkeyiz. Bu görüşmelerin devam edip ilişkilerin makul bir seviyeye geleceğini düşünüyorum. ABD’nin karşısında bugün kendi ayakları üzerinde durmaya kararlı, bedel ödemeyi göze alan bir Türkiye var.” dedi.

 

Ekrem Kızıltaş kimdir?

Ekrem Kızıltaş, 20 Eylül 1958 tarihinde Ordu’ya dünyaya geldi. İlkokul, ortaokul ve liseyi Ordu’da okuduktan sonra, Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi’ni kazandı.

İletişim Fakültesi’nden mezun olduktan sonra, Çatı dergisinde yazı işleri müdürü olarak işe başladı. 1980 senesinde haftalık Sebil dergisinde yazı işleri müdürlüğü yapan Kızıltaş, 1980-81 yıllarında Yeni Devir gazetesinde sekreterlik yaptı.

Ardından Hikmet Yayınları’nda yayın müdürlüğü yaptı ve 1984’ten itibaren Milli Gazete’de yazı işleri müdürü olarak çalıştı. Çalıştığı gazetelerde birçok inceleme-araştırma yazıları yayınlayan Ekrem Kızıltaş, aynı zamanda TV 5’de Haber Programları yaptı.

Ekrem Kızıltaş’ın, 2011 yılında kaleme aldığı ve Necmettin Erbakan’ın hayatını anlattığı "Herkesin Hocası Erbakan" isimli bir de kitabı bulunmaktadır.